PodNL is gratis maar niet goedkoop. Wil je ons steunen? Neem dan je...

Podcast

Uit de Ivoren Toren

Een podcast van de universiteiten Leiden-Delft-Erasmus. Welke keuzes hebben we in de energietransitie? Is de circulaire economie een oplossing voor alle duurzaamheidsproblemen? Hoe kunnen we ons voorbereiden op klimaatverandering? Luister naar onze podcast Uit de Ivoren Toren om meer te weten komen over deze maatschappelijke onderwerpen. Wij plukken wetenschappers uit de Ivoren Toren om het te hebben over allerlei duurzaamheidsthema’s. Luister naar de podcast van de universiteiten Leiden, Delft ...more

Afleveringen

  • Ontwerpen voor de circulaire economie

    Jul 14 2021

    De circulaire economie. Je hebt er vast over gehoord of gesproken. Vaak gaat het dan al snel alleen over recycling. Maar het gaat natuurlijk om veel meer. Productontwerp, bijvoorbeeld,  speelt ook een rol. Maar hoe zit dat precies? Hoe ontwerp je producten op een circulaire manier?In deze aflevering een keertje geen hoogleraar of wetenschapper te gast. Fenna Plaisier, voormalig host van deze podcast, vraagt namelijk Deborah Sumter (de huidige host) deze keer het hemd van het lijf.  Deborah volto...more

  • De Klimaatzaak: Strijd om Rechtvaardigheid

    Jun 23 2021

    De afgelopen jaren zijn er verschillende rechtszaken gevoerd rondom het klimaat. Zo won Urgenda de klimaatzaak tegen de Nederlandse overheid. En onlangs won Milieudefensie de revolutionaire zaak tegen Shell, waardoor dit bedrijf nu via de rechter wordt gedwongen te vergroenen. Wat speelt er eigenlijk op het gebied van klimaatrecht?In deze aflevering ga ik in gesprek met Daphina Misiedjan, universitair docent aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam. Zij houdt zich bezig met de link tussen mensen...more

  • Een Groene Openbaring

    Jun 09 2021

    Het belang van meer groen in de openbare ruimte werd duidelijk tijdens de lockdown. Maar de strijd om de openbare ruimte is niet altijd even makkelijk. Hoe kunnen overheden en burgers samenwerken om tot gezamenlijke groene openbare ruimtes te komen?In deze aflevering ga ik in gesprek met dr. Els Leclercq, stedenbouwkundig ontwerper en postdoc onderzoeker aan de TU Delft. Zij vertelt ons meer over het belang van het betrekken van burgers in de groene inrichting van de openbare ruimtes. En weet on...more

  • Stikstof: het debat op scherp

    May 25 2021

    Stikstof: een kleur- en geurloos gas dat overal om ons heen zweeft. Dat klinkt op het eerste oog misschien onschuldig. Toch heeft het in de afgelopen jaren een  fel debat doen oplaaien. Een teveel aan stikstof in de lucht heeft namelijk verschillende negatieve gevolgen voor de natuur.  Het leidde tot crises in de bouw én in de landbouw. In deze aflevering ga ik in gesprek met Jan Willem Erisman, hoogleraar milieu en duurzaamheid bij het Centrum voor Milieuwetenschappen in Leiden. Hij vertelt ons...more

  • Duurzaam textiel? Stof tot nadenken

    Apr 28 2021

    Duurzaamheid en mode...twee dingen die  niet altijd samen lijken te gaan. We worden regelmatig doodgegooid met verhalen over de groeiende fast fashion markt aan de ene kant en de kledingberg aan de andere kant. Wat is ervoor nodig om deze onderwerpen dichter bij elkaar te brengen?In deze aflevering ga ik in gesprek met Natascha van der Velden, onderzoeker en consultant op het gebied van duurzame mode en academisch coordinator van het LDE CfS Circular Textiles Lab. Ze vertelt ons meer over haar p...more

  • De kunst van het klimaatdebat

    Apr 14 2021

    Kunstenaars lijken een steeds belangrijkere rol te gaan spelen in het klimaatdebat. Denk maar aan de Pollution Pods van Micheal Pinsky en Ice Watch van Olafur Eliasson . Het werk van kunstenaars, die zich bezighouden met maatschappelijk relevante thema’s lijkt daarom ook steeds vaker te worden vastgelegd in de mainstream media. Maar wat is eigenlijk de rol van kunstenaars in het klimaatdebat? In deze aflevering spreek ik Ulrike Hahn, een tweedejaars PhD onderzoeker aan de Erasmus Universiteit in...more

  • De Stad als Mijn: Urban Mining komt eraan

    Mar 24 2021

    Urban mining is met de opkomst van de circulaire economie een hot topic. Het belooft een duurzamere oplossing te zijn voor de groeiende vraag aan grondstoffen ten gevolge van onder andere bevolkingsgroei en verstedelijking. Wat is de stand van zaken? In deze aflevering ga ik in gesprek met Ester van der Voet, universitair hoofddocent bij de studie Industriële Ecologie bij het Instituut voor Milieuwetenschappen in Leiden.Weten we inmiddels al meer over de hoeveelheid materialen die is opgeslagen ...more

  • Het Effect van de Pandemie op Supply Chains

    Mar 10 2021

    De leveringstekorten van medicijnen en mondkapjes aan het begin van de coronacrisis legden de problemen rondom supply chains goed bloot. Globalisering heeft ervoor gezorgd dat onze producten van steeds verder weg kunnen komen. Tegelijkertijd is er in de wereld een focus op het terughalen van de maakindustrie naar eigen land. Denk dan aan de term 'America First'. Maar ook dichterbij huis wordt het terughalen van productie als een optie gezien. In een briefadvies schrijft de SER in febru...more

  • Vakmanschap als spil van de duurzame samenleving

    Jul 02 2020

    Onze samenleving staat op een cruciaal punt, zegt archeoloog Maikel Kuijpers, waarbij we beseffen dat het eigenlijk niet goed werkt waar we mee bezig zijn. Vooral de relatie die wij hebben met materialen, dus mens, materiaal en relatie. Ambachten en vakmanschap kunnen een cruciale rol spelen in de circulaire en duurzame samenleving. Het vakwerk laat de echte waarde van materialen zien, en het kan ook zorgen voor sociale cohesie.De duurzame toekomst? Die is handgemaakt. Bekijk ook de documentaire...more

  • Cobalt: a critical mess?

    Jun 23 2020

    [English spoken]Uit de Ivoren Toren goes international in this special student edition! This episode we interview student Erika van der Linden about her master thesis research to a crucial metal for our energy transition: cobalt. There is a story of the energy transition and that's a story about the mining of cobalt in the Democratic Republic of the Congo - the DRC. Mining causes local environmental pollution and human rights abuses. Is there a way out?----Host: Quirien ReijtenbaghSound des...more

  • Duurzaam toerisme: het gevonden paradijs

    Jun 03 2020

    Paradise found almost always means paradise lost. Zo begint Shirley Nieuwland, PhD aan de Erasmus Universiteit van Rotterdam aan haar blog over duurzaam toerisme. Zowel haar onderzoek als haar eigen interesse gaat uit naar de vraag: hoe kunnen we ervoor zorgen dat toerisme in balans is met de omgeving? In dez podcast vertelt Shirley over haar onderzoek over stedelijk toerisme, over de schaduwkant van Airbnb en wat de consequentie is van goedkope vliegreizen. Wil je meer over duurzaam toerisme we...more

  • De belofte van Nanotech

    May 17 2020

    De industrie rondom nanotechnologie groeit razendsnel. Nanotech claimt ook “Green & Clean te zijn”, omdat je veel sterkere en betere producten maakt, zoals bijvoorbeeld veel efficiëntere zonnepanelen. Daarom zou nanotechnologie een goede vervanging zijn voor veel chemische stoffen die nu op de markt zijn. Maar klopt dat wel? Wat doen die minuscule deeltjes met ons lichaam of in de natuur? Is nanotech wel wat het belooft te zijn? We gaan in gesprek met Martina Vijver Professor Ecotoxicology a...more

  • Hoe vervangen we het BBP?

    May 06 2020

    Waarom meten we wel ons nationaal inkomen en niet ons welzijn of hoe het gaat met de natuur? In zijn boek "Replacing GDP by 2030" legt milieueconoom Rutger Hoekstra uit waarom het Bruto Binnenlands Product (BBP) zo succesvol is en waarom we hiervan moeten leren om het BBP te vervangen. Want hoe kunnen we duiden of het de goede kant opgaat met de samenleving? En als het geen economische groei is, weten we dan wel wat wel wel willen als samenleving? In deze aflevering vertelt Rutger ons ...more

  • Wind en Weerstand

    Mar 04 2020

    Protesten tegen windmolens lopen soms volledig uit de hand. Er wordt gesproken van "windmolenoproer" en"terrorisme". En nu zegt hoogleraar Eefje Cuppen dat conflict juist ook goed kan zijn. Goed? Maar hoe zit het dan met de energietransitie? Die moet toch juist sneller? We gaan het hebben over de Drentse windmolenoproer, over gemeenschapsgevoel en we luisteren naar een stuk van Zondag met Lubach van 3 jaar geleden over windmolens en de rol van de voormalige minister Henk Kamp...more

  • Heeft klimaatactivisme heeft wel zin?

    Feb 19 2020

    Wat als je klimaatactivist bent én wetenschapper? Word je dan nog wel serieus genomen? Socioloog Vatan Hüzeir wordt ook wel de luis in de pels genoemd binnen de Erasmus Universiteit Rotterdam. Hij breekt een lans voor klimaatactivisme, voor meer transparantie binnen universiteiten en roept de universiteiten op om radicaal te breken met de fossiele industrie.  Wat is er dan mis is met de transparantie bij universiteiten en waarom heeft dat invloed om het klimaatdebat? Waarom zou je klimaatactivis...more

  • Wetenschappers waar zijn jullie? Het klimaatdebat op scherp.

    Feb 04 2020

    Wetenschappers schrijven rapport na rapport over de urgentie van klimaatverandering. Klimaatactivisten als Greta Thunberg roepen politici op met de boodschap: luister naar de wetenschappers! Waarom blijft het gat tussen wetenschap en politiek zo groot? En gaan wetenschappers wel ver genoeg om de urgentie duidelijk te maken? Moet er niet meer gebeuren dat het schrijven van rapport? Waar is de wetenschapper in het klimaatdebat?We gaan in gesprek met Carel Stolker en Bas Eickhout. Carel Stolker is ...more

  • Teaser: seizoen 2 van Uit de Ivoren Toren!

    Feb 03 2020

    Een nieuw seizoen staat voor de deur! De eerste aflevering is wel heel speciaal: we gaan naar het hart van de Ivoren Toren! Daar interviewen wij de rector magnificus van de Universiteit Leiden, Carel Stolker, over de vraag of wetenschappers wel genoeg doen in het klimaatdebat. En we reizen naar af naar Brussel en vragen Europarlementariër Bas Eickhout waarom het gat tussen wetenschap en politiek zo groot is. Dit seizoen belooft weer spannend te worden. Dus maak je op voor onderwerpen als:Wat geb...more

  • Bollengif: angel uit de discussie?

    Jul 11 2019

    “Bollengif in babyluiers”, luidt de titel van een Zembla aflevering van afgelopen april, een aflevering die was gemaakt naar aanleiding van een wetenschappelijk onderzoeksrapport naar bestrijdingsmiddelen rondom de bollenvelden.  De tulpen zijn inmiddels weer gerooid, maar het debat bloeit: aan de ene kant staan boze en bezorgde bewoners en journalisten, aan de andere kant de kwekers - die zelf ook met de handen in het haar zitten. Waarom zijn de bestrijdingsmiddelen bij de bollenstreek zo’n gro...more

  • Kritieke Materialen: een sterk staaltje

    Jun 25 2019

    Onze wereld bestaat uit allerlei verschillende materialen die de bouwstenen vormen van ons bestaan.Het is een complexe wereld die steeds complexer wordt. Waren we in het stenen tijdperk nog blij met wat stenen, tegenwoordig bestaat alleen ons mobiel telefoontje al uit ongeveer 100 verschillende soorten materialen. In de circulaire economie gaat het over hoe wij omgaan met deze materialen. Daarom duiken wij in deze aflevering in de materialen zelf. We hebben het over de materialen waar jij missch...more

  • Urban mining: van hot naar hier

    Jun 12 2019

    “Het grootste probleem is niet dat de grondstoffen opraken, maar dat de leefbaarheid verdwijnt. Want wat hebben we aan een leven op aarde zonder leven?”Industrieel ecoloog dr. Benjamin Sprecher legt uit welke dynamieken er achter Urban Mining schuilen. Want waarom is Urban Mining nu opeens zo’n hot topic en wat hebben geopolitiek machtsstructuren hiermee te maken? Is het tekort aan grondstoffen wel zo’n groot probleem of hebben we te maken met grotere probleem die ons dwingen onze steden zelf al...more

  • Voedselbossen: voor spek en bonen?

    Jun 02 2019

    “Hoe ziet onze landbouw er over 100 jaar uit? Daar gaan de Europese verkiezingen over”, stelt onderzoeker en bioloog Maarten Schrama in deze nieuwe podcast aflevering.Want dat de landbouw anders moet, daar zijn we het inmiddels over eens. Hoe het anders moet, daar verschillen de wetenschappers en politici sterk van mening. En in midden van het debat staan de voedselbossen: een landbouwmethode die haaks staat op de huidige ideeën over efficiënte voedselproducten. Kunnen we voedselbossen wel serie...more

  • Graven voor groene energie

    May 16 2019

    Je denkt dat je goed bezig bent met zonnepanelen op het dak, een elektrische auto en aandelen in een windmolenpark. En dan kopte het NRC in januari 2018 het volgende:"Onze groene energie verwoest elders de natuur." En verder staat er: “Door de energietransitie in het Westen stijgt de vraag naar grondstoffen als nikkel en kobalt." Wat zijn de gevolgen van onze grondstoffenhonger en waar komen die grondstoffen vandaan? Hoe kunnen wij ervoor zorgen dat we de schade voor mens en natuu...more

  • Circulaire groei: feit of fabel?

    May 01 2019

    Wat hebben donuts, voetbal, meer vrije tijd en de economie met elkaar te maken? Luister daarvoor naar onze nieuwe aflevering “Circulaire groei - feit of fabel?"In deze aflevering legt prof. dr. Arnold Tukker, wetenschappelijk directeur van het Leiden-Delft-Erasmus Centre for Sustainability uit wat de circulaire economie is, waarom wij niet oneindig kunnen groeien en waarom wij momenteel nog steeds niet zonder groei kunnen. Ook doet hij een oproep aan de politiek: “als het blijft leuk politi...more

  • Hoge torens vangen veel wind

    Apr 11 2019

    Steden raken overvol. We willen er wonen, werken, recreëren en ons makkelijk van A naar B kunnen verplaatsen. De laatste jaren zien we overal om ons heen woontorens als paddenstoelen de lucht in schieten. Zijn die woontorens wel de oplossing voor de woningnood? En voor wie bouwen we die dure torens eigenlijk? Voor en tegenstanders staan recht tegenover elkaar. Volgens de ene bouwkundige is dit dé oplossing voor onze woningnood, terwijl ander hoofdschuddend toekijkt hoe het aanblik van de stad co...more

  • Waterstof, wat kunnen wij ermee?

    Mar 12 2019

    Duurzame energie - het blijft een lastig probleem. Hoe kunnen we er voor zorgen dat we genoeg schone energie op de juist plek en juiste tijd hebben? Zijn er andere oplossingen naast zon- en windenergie? In deze aflevering zullen we het hebben over de rol van waterstof. Wat is waterstof en wat kunnen we er mee in Nederland? Luister naar ons gesprek met prof. dr. Ad van Wijk en Lidewij van Trigt om meer te weten te komen!Sound design en eindmontage door Michiel van Poelgeest van Klaenk. Meer over ...more